Naszej Ojczyźnie, zacnej 100 latce poświęciliśmy te słowa podczas trzech odsłon uroczystej akademii rocznicowej. Bardzo często z różnych okazji przygotowujemy akademie na podstawie autorskich lub korzystamy z już gotowych scenariuszy. Nigdy nie mamy możliwości prezentować ich większemu gremium, no może poza Jasełkami ale ten scenariusz chcemy utrwalić i zachować dla potomności. Może ktoś za sto lat spojrzy do naszej szkolnej kroniki i przeczyta jakimi słowami, jakimi pieśniami czciliśmy niepodległość naszej Ojczyzny w 2018 roku.
Wszystkiego najlepszego Polsko, wszystkiego najlepszego nasza Ojczyzno, wszystkiego najlepszego drodzy rodacy !
„POCIĄG DO WOLNOŚCI”
Didaskalia do przedstawienia:
Na ścianie zawieszone kolejno afisze z napisami -
• I. Niewola;
• II. Powstania: kościuszkowskie, listopadowe i styczniowe;
• III. Pierwsza wojna światowa;
• IV. Wolność.
Pomiędzy plakatami portrety, ryciny i przedmioty -symbole:
.. Ad. I – 1791 – Konstytucja 3 Maja, rozbiory 1772, 1793, 1795; Pomorze, Białoruś, Ukraina, Toruń,
Gdańsk, Wielkopolska, Mazowsze. Ponadto: kajdany, łańcuchy itp. symbole niewoli; 1797 – powstanie H. Kołłątaj ST. Staszic
,,Mazurka Dąbrowskiego”,
.. Ad. II – 1794 – kościuszkowskie, 1830 – listopadowe, 1864 – styczniowe; Tadeusz Kościuszko,
Józef Bem, Piotr Wysocki, Jan Kiliński, Jan Henryk Dąbrowski
.. Ad III – I Brygada Legionów Polskich z Józefem Piłsudskim, Armia Polska (Błękitna) z Józefem
Hallerem; portrety wymienionych wodzów
.. Ad. IV – 11 Listopada 1918 r. odzyskanie niepodległości przez Polskę. Napis biało-czerwony;
obok tablicy postument ze zniczem.
PRZEBIEG:
,,Żeby Polska, (...) była Polską”) –I zwrotka
MAŁGOSIA Ł
Z głębi dziejów, z krain mrocznych,
Puszcz odwiecznych, pól i stepów,
Nasz rodowód, nasz początek,
Hen od Piasta, Kraka, Lecha.
Długi łańcuch ludzkich istnień
Połączonych myślą prostą.
KASIA
,,Żeby Polska była Polską” przez 123 lata niewoli walczyły całe pokolenia Polaków. To im od 11
listopada 1918 r. zawdzięczamy wolność, poczucie dumy narodowej, możliwość pielęgnowania
polskich tradycji oraz honorowania bohaterów. Dziś ojczyzna oczekuje od nas tego, co najważniejsze
– pamięci o jej wielkich synach i miłości do ziemi ojczystej.
IDA
Opowiedz nam, moja ojczyzno
jak matka dzieciom ciekawym
o latach znaczonych blizną
na wiekach chwały i sławy.
O wojach Mieszka nam powiedz,
o słupach nad Odrą stawianych
niech niesie twoją opowieść
wiatr halny i morskie szkwały. (...)
MAJA
Wytłumacz nam, tak jak umiesz,
skąd czerwień i biel sztandarów,
niech ludzie żyją tu w dumie,
że taki wydał ich naród.
A jeśli wielka historia
i dla nas ma trochę miejsca,
bądź z wiernych mi najwierniejsza
i mnie weź sobie do serca.
KASIA
Jakie były ojczyzny losu koleje,
jakie Polska przeżyła dzieje,
jak bardzo pragnęła wolności,
niech wam pokaże
krótka podróż do przeszłości.
Żeby Polska ,żeby Polska- II zwrotka
STACJA: NIEWOLA
IZA
W niewoli Polska legła przez wrogów rozgrabiona
Złotą wolność straciła, prześladowaniami trapiona.
ARTEM
Rozgrabili naszą ziemię zachłanni sąsiedzi:
na południu – Austriak,
Prusak – na zachodzie,
Rosjanin zaś na wschodzie,
Chcą cię oto zniszczyć
Polski, pradawny narodzie!
GOSIA G
Jest rok 1772 Prusy, Rosja i Austria sięgają po polskie ziemie w chwili, gdy Rzeczpospolita jest
osłabiona, nie ma wielkiej armii, nie może się bronić. Nie pomaga opór garstki posłów na sejm
rozbiorowy z Rejtanem na czele. Tracimy znaczną część Pomorza, Białorusi, Ukrainy, Małopolski.
ZUZA
A jednak znajdują się w kraju oświeceni patrioci, którzy podejmują próby naprawy Rzeczpospolitej
w ramach Sejmu Czteroletniego – Hugo Kołłątaj, Stanisław Staszic i inni pragną podtrzymać
w Polakach nadzieję na przyszłość. Biskup Ignacy Krasicki tęsknotę za wolnością wyraził w bajce
PAWEŁ
,,Czemu płaczesz?” – staremu mówił czyżyk młody.
,,Lepsze masz teraz w klatce niż w polu wygody.”
,,Tyś w niej zrodzon” – rzekł stary. – ,,Przeto ci wybaczę.
Jam był wolny, dziś w klatce i dlatego płaczę.”
GABRYSIA J
Na nic się jednak zdały starania patriotów. Prusy i Rosja dokonały w roku 1793 drugiego rozbioru
Polski. Okroiły jej terytorium o Toruń, Gdańsk, Wielkopolskę i Mazowsze.Dwa lata później w roku 1995 Rzeczpospolita została rozgrabionaostatecznie – zniknęła z map Europy na 123 lata. Kraju więc nie było, ale naród pozostał!
BARTEK
W stacji Niewola na długo przystanął pociąg ojczyzny,
Choć Polacy nie szczędzili dla niej krwi, cierpień i blizny.
Walczyli za Polskę nie bacząc na potęgę wrogów i własne cierpienia
STACJA: POWSTANIA: KOŚCIUSZKOWSKIE, LISTOPADOWE, STYCZNIOWE
„Hej, kto Polak na bagnety …”
GABRYSIA B
W powstaniach wielu dla Polski W otwartych bojach, potyczkach
złożyli życie w ofierze w codziennej modlitwie i pracy
bohaterowie ojczyzny, pielęgnowali polskość
którzy kochali ją szczerze nawet najmłodsi Polacy.
KASIA W
W 1794 r. w serca Polaków wstąpiła otucha – na krakowskim rynku stawił się Tadeusz Kościuszko,
który ogłosił powstańczą walkę o przywrócenie wolności ojczyźnie. Sam jako naczelnik złożył
przysięgę na wierność Polsce i narodowi. Niestety, nie udało się pokonać wrogów mimo
zaangażowania w walkę całego społeczeństwa. Odwaga Tadeusza Kościuszki, Józefa Bema,
szewca Jana Kilińskiego czy chłopa Bartosza Głowackiego rozpalała jednak i wyobraźnię, i serca
organizatorów następnych zrywów narodowych.
„Bartoszu, Bartoszu, oj nie trać …”-Mateusz
IZA
W roku 1831 wybuchło w Warszawie powstanie listopadowe, a w 1863 styczniowe. Oba zakończyły
się klęskami, ale ukazały męstwo i determinację Polaków znanych, takich jak gen. Jan
Henryk Dąbrowski, Józef Wybicki, Józef Poniatowski czy Piotr Wysocki, jak i tych bezimiennych.
„Hej strzelcy wraz…”
KASIA
Wielu patriotów musiało opuścić kraj ojczysty opanowany przez zaborców, którzy prześladowali
Polaków, np. wywożąc ich na Sybir, gdzie wycieńczał ich głód, mróz i tęsknota.
NADIA
Do kraju tego, gdzie kruszynę chleba
Podnoszą z ziemi przez uszanowanie
Dla darów nieba... Tęskno mi, Panie.
Do kraju tego, gdzie winą jest dużą
Popsować gniazdo na gruszy bocianie,
Bo wszystkim służą... Tęskno mi, Panie.
Do kraju tego, gdzie pierwsze ukłony
Są jak odwieczne Chrystusa wyznanie:
„Bądź pochwalony”... Tęskno mi, Panie. (…)
KASIA
Nigdy się jednak nie poddali ani rusyfikacji, ani germanizacji. Przyrzekali:
ROTA
Marysia
Inni przystąpili do Napoleona – cesarza Francuzów – i w Legionach Polskich walczyli o swoją
ojczyznę. To tu powstał nasz hymn narodowy znany wówczas jako pieśń legionistów. Już wtedy
mazur dodawał Polakom odwagi, koił tęsknotę i budził nadzieję. Historia prowadziła zaś do
wybuchu w roku 1914 wielkiej, światowej wojny.
„Pierwsza kadrowa” – Raduje się …”
STACJA: I WOJNA ŚWIATOWA
IZA
Wiara w lepszy los zagrzewała Polaków ze wszystkich zaborów do walki o Polskę na frontach
I wojny światowej. W 1914 roku Józef Piłsudski zaczyna tworzyć Legiony Polskie, miejscem powołania
oddziałów polskich staje się też Francja, w której powstawała pod dowództwem generała
Józefa Hallera Armia Polska, zwana Błękitną. Dowódcy pragnęli zwrócić uwagę świata na
kwestię odzyskania niepodległości przez Polskę.
I Brygada Legionów Polskich zagrzewała się do walki pieśnią;
,,My pierwsza brygada”)
IZA
Odwaga, męstwo i upór Polaków zaowocowały w końcu dotarciem do stacji Wolność! 11 listopada
1918 roku odzyskaliśmy niepodległość, a Rzeczpospolita powróciła na mapę Europy. Józef
Piłsudski podjął trudne dzieło odbudowy państwowości polskiej. Polacy znaleźli się we własnym
domu!
STACJA WOLNOŚĆ
DOMINIK
W historii Polski, tak się składa,
Był kiedyś ponad wiek niewoli;
Jedenastego listopada
Nasz kraj z niewoli się wyzwolił.
I wtedy myśl powstała taka,
By przez szacunek dla przeszłości,
Ten dzień na zawsze dla Polaka,
pozostał Dniem Niepodległości.
GOSIA
Aby człowiek wiedział, dokąd zmierza, musi wiedzieć, skąd pochodzi.
Naród bez historii błądzi jak człowiek bez pamięci.
GOSIA Ł
Zanim ci, synku, w literach
Treść drukowaną obnażę,
Będę jak księgi otwierał
Wszystkie wojenne cmentarze.
Wszystkie po polach mogiły,
Nauczę czytać jak nuty,
Abyś z nich czerpał swe siły
Do dalszej w życiu marszruty.
Pokażę ci rany skryte,
Głębokie na twarzach blizny
I z nich cię będę jak liter
Uczył imienia ojczyzny.
KASIA
Ojczyzna to także nasz hymn narodowy i pamięć o bohaterach, dla których zapalamy dziś w dowód
uznania symboliczny znicz pamięci.
KASIA
Powstań! Baczność! Do pieśni!
(Widownia wstaje i śpiewa hymn ,,Mazurek Dąbrowskiego”)
IZA
Spocznij!
HANIA
Ojczyzna zwykłe słowo,
A tyle znaczy (...)
Ojczyzna – to jabłonie kwiatami obsypane
I modne chabry w zbożu i jasny śpiew skowronka
I srebnołuskie fale, odrzańskie i wiślane
Skalista grań tatrzańska i mazowiecka łąka (...)
Ojczyzna – to wsie, miasta, ulice i stadiony
I wszystkie polskie huty. I wszystkie polskie szkoły
To porty i okręty, i morza brzeg zielony –
To zwykły dzień roboczy i święta dzień wesoły.
Ojczyzna – to czas dawny, Ojczyzna – to czas bliski
To miły dom rodzinny i matki oczy jasne
Ojczyzna – to jest mowa znajoma od kołyski
Ojczyzna – to my sami, to serca nasze własne.
więcej zdjęć
WSZYSCY
My mamy dziś szczęście dorastać w wolnym kraju. Pamiętamy jednak o tym, że przodkom winniśmy
pamięć, a ojczyźnie – miłość.
„Ja to mam szczęście…”